“Móng nhà là nơi bắt đầu mọi sự kiên cố.”
Một ngôi nhà bền đẹp không chỉ nhờ thiết kế sang trọng hay vật liệu đắt tiền, mà còn nằm ở cách thi công phần móng có đúng kỹ thuật hay không.
Trong bài viết này, Nam Trường Thành sẽ chia sẻ những kinh nghiệm, quy trình thi công móng nhà chi tiết và chuẩn kỹ thuật nhất được chúng tôi đúc kết qua hàng chục năm hoạt động trong lĩnh vực thiết kế và thi công nội thất, hi vọng có thể giúp bạn có được kiến thức vững chắc và sự lựa chọn đúng đắn trong việc tìm kiếm đơn vị thi công uy tín cũng như tránh rủi ro tối thiểu, có thể giám sát hiệu quả khi xây nhà.
1. Tầm quan trọng của phần móng trong xây nhà ở

Móng là phần kết cấu tiếp xúc trực tiếp với nền đất, chịu toàn bộ tải trọng của công trình và truyền xuống lớp đất bên dưới. Nếu ví ngôi nhà như cơ thể con người, thì móng chính là “bộ xương sống”, nơi quyết định sự vững chắc, tuổi thọ và khả năng chống lún nứt sau này.
Thi công móng đúng kỹ thuật giúp:
– Ngôi nhà không bị nứt, lún sau thời gian sử dụng.
– Giảm thiểu chi phí sửa chữa, cải tạo.
– Tăng tuổi thọ toàn công trình, đảm bảo an toàn cho gia đình.
2. Các loại móng nhà phổ biến hiện nay
Tùy vào đặc điểm đất nền, quy mô công trình và ngân sách đầu tư, có thể lựa chọn một trong 4 loại đất nền sau:
2.1. Móng đơn (móng cốc)
Là loại móng đơn giản nhất, thường dùng cho nhà một tầng hoặc các công trình nhỏ. Quá trình thi công cực kỳ đơn giản, chi phí thấp, phù hợp với nền đất cứng, ít bị sụt lún.
2.2. Móng băng
Dạng dải chạy liên tục dưới tường chịu lực, móng băng trong xây dựng tạo sự liên kết liên tục, tăng độ ổn định cho công trình, phù hợp với nền đất yếu và công trình nhiều tầng. Điều này giúp giảm thiểu nguy cơ sụt lún, đảm bảo sự bền vững ngôi nhà theo thời gian.
2.3. Móng cọc
Loại móng có hình trụ dài, dùng các vật liệu như bê tông và cọc cừ tràm đẩy xuống đất để hoạt động và ổn định những cấu trúc đang trên nó. Giống với móng băng, móng cọc dùng cho công trình nhiều tầng hoặc nền đất yếu, đảm bảo độ vững chắc và an toàn tuyệt đối cho ngôi nhà.
2.4. Móng bè (móng nền)
Là phần kết cấu kỹ thuật xây dựng nằm dưới cùng của một công trình, giúp nâng đỡ và chuyển trọng lượng toàn bộ công trình xuống đất một cách hiệu quả nhất. Móng nền được sử dụng trên nền đất yếu và trải dài theo diện tích công trình.
3. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng móng
3.1. Đặc điểm địa chất công trình
– Đất nền yếu (đất sét, bùn, ao hồ san lấp) thường có độ nén thấp, dễ thấp, dễ lún sau thời gian sử dụng. Với loại đất này, kỹ sư thường khuyến nghị thi công móng cọc hoặc móng bè để phân tán tải trọng đều.
– Đất nền tốt (đất thịt, đất pha cát) có khả năng chịu tải trọng cao hơn, có thể sử dụng móng băng hoặc móng đơn, giúp tiết kiệm đáng kể chi phí mà vẫn đảm bảo độ bền.
Lưu ý: Ở TP.HCM, nhiều khu vực như Bình Tân, Nhà Bè, Bình Chánh có lớp đất nền yếu, do đó, cần khảo sát địa chất kỹ trước khi chọn phương án móng.
3.2. Tải trọng công trình
Tải trọng bao gồm trọng lượng của ngôi nhà, nội thất, mái và các vật liệu hoàn thiện. Nhà càng cao tầng, càng nhiều vật liệu nặng thì tải trọng càng lớn, đòi hỏi móng sâu, kết cấu chắc. Nếu tính toán tải trọng sai, công trình có thể bị nứt tường, sụt lún hoặc nghiêng sau vài năm sử dụng.
3.3. Chất lượng vật liệu thi công

Một sai lầm phổ biến là chọn vật liệu giá rẻ không rõ nguồn gốc, dẫn đến bê tông dễ rỗ, nứt khi gặp nước, cốt thép nhanh gỉ sét, làm giảm tuổi thọ công trình. Do đó, nên chọn xi măng đạt chuẩn TCVN, thép Việt Nhật, Hòa Phát hoặc Pomina và cát sạch đã sàng lọc kỹ.
3.4. Tay nghề đội thi công
Móng nhà yêu cầu độ kỹ thuật cao. Chỉ cần một lỗi nhỏ trong buộc thép, đổ bê tông hoặc bảo dưỡng, đều có thể làm hỏng toàn bộ nền móng. Do đó, hãy chọn đơn vị có kỹ sư giám sát trực tiếp từng công đoạn, có cam kết chất lượng và nghiệm thu rõ ràng.
4. Tiêu chuẩn kỹ thuật cần tuân thủ khi làm móng
Thi công móng tưởng đơn giản, nhưng thực tế lại chịu sự quản lý rất chặt chẽ của các tiêu chuẩn xây dựng Việt Nam (TCVN).
4.1. Độ sâu móng
– Nhà 1 tầng: Độ sâu tối thiểu 1,2m – 1,5m.
– Nhà 2-3 tầng: Khoảng 1,8m – 2,5m (tùy nền đất).
Cọc phải chôn sâu tới tầng đất chịu lực, được kiểm tra bằng thí nghiệm nén tĩnh cọc. Nếu đào móng nông quá, nền sẽ yếu, ngược lại, quá sâu sẽ tăng chi phí phát sinh không cần thiết.
4.2. Cốt thép và cốp pha
Khoảng cách bảo vệ thép phải lớn hơn hoặc bằng 25mm, tránh tiếp xúc trực tiếp với đất và mạch nước ngầm. Thép đai và thép chủ phải đúng chủng loại, không cong, gỉ. Cốp pha phải được gia cố chắc chắn, tránh biến dạng khi đổ bê tông.
4.3. Tỷ lệ và chất lượng bê tông
Tỷ lệ trộn chuẩn là 1 xi măng : 2 cát : 3 đá, nước trộn phải thật sạch và không lẫn tạp chất. Bê tông được đổ liên tục, đầm kỹ và tránh rỗ khí. Sau khi đổ, cần che phủ và tưới nước 2-3 lần/ngày trong 7 ngày đầu để bảo dưỡng.
4.4. Chống thấm cho móng
TP.HCM là khu vực có mực nước ngầm cao, nếu không xử lý chống thấm tốt, sẽ gây ẩm mốc, nứt sàn, mùi hôi ở tầng trệt. Phương pháp chống thấm phổ biến:
– Quét bitum lạnh hoặc nóng.
– Dán màng khò nóng chống thấm quanh thân móng.
– Dùng vữa chống thấm hai thành phần ở các khe nối.
5. Quy trình thi công móng nhà chuẩn kỹ thuật

Đây là phần quan trọng, quyết định độ bền hay yếu của toàn bộ công trình. Dưới đây là 7 bước trong quy trình thi công móng nhà chuẩn kỹ thuật được Nam Trường Thành áp dụng thi công thực tế:
Bước 1: Định vị và đào móng
– Dựa theo bản vẽ thiết kế, tiến hành đo, định vị trục móng, cột.
– Đào đất đúng kích thước, đảm bảo bề mặt phẳng, không lẫn bùn hoặc nước.
– Nếu nền yếu, xử lý bằng cọc cát, đệm cát hoặc cọc tre để tăng khả năng chịu tải.
Bước 2: Gia cố nền móng
– Trải lớp cát đệm 10-15cm, đầm chặt.
– Lót một lớp bê tông lót M100 để tạo mặt phẳng sạch, bảo vệ thép khỏi ẩm. Đây là lớp đệm cực kỳ quan trọng nhưng thường bị bỏ qua trong thi công tay ngang.
Bước 3: Lắp đặt cốt thép
– Dựng khung thép theo bản vẽ kết cấu.
– Các điểm giao nhau được buộc chặt bằng dây kẽm, đảm bảo độ chắc chắn.
– Kiểm tra kỹ vị trí thép lớp trên, lớp dưới trước khi đổ bê tông.
Bước 4: Lắp dựng cốp pha
Dùng ván khuôn cố định hình dạng móng, cốp pha cần kín khít, không để bê tông rò rỉ khi đổ. Kiểm tra độ vuông góc, thẳng đứng bằng thước thủy.
Bước 5: Đổ bê tông móng
Trộn bê tông theo đúng tỷ lệ. Đổ liên tục, không ngắt quãng giữa chừng, dùng đầm dùi để loại bỏ bọt khí. Sau khi đổ xong, che phủ và bảo dưỡng bê tông từ 7-10 ngày để tránh nứt.
Bước 6: Tháo cốp pha và kiểm tra
Sau 3-4 ngày (hoặc khi bê tông đạt cường độ), tháo cốp pha nhẹ nhàng. Kiểm tra độ phẳng, độ nứt, độ nghiêng của móng; nếu có sai lệch nhỏ, phải xử lý ngay bằng vữa xi măng.
Bước 7: Thi công đà kiềng và xử lý chống thấm
– Đổ đà kiềng nối giữa các móng, tăng độ ổn định kết cấu. Sau đó, quét lớp chống thấm để bảo vệ phần móng khỏi nước ngầm.
6. Sai lầm thường gặp khi thi công móng
6.1. Đào móng không đúng kích thước
Một số đội thi công tự ý nới hoặc thu hẹp kích thước hố móng để tiết kiệm vật liệu. Hậu quả là móng không khớp với bản vẽ, sai lệch trục cột; gây nứt chân tường hoặc lún sàn chỉ sau 1-2 năm sử dụng.
6.2. Bỏ qua lớp bê tông lót
Lớp bê tông lót (M100) có vai trò tạo mặt phẳng phẳng, sạch cho khung thép; ngăn nước ngầm làm gỉ sét. Tuy nhiên, nhiều thợ bỏ qua để tiết kiệm chi phí nhỏ, khiến móng dễ hư hại, giảm tuổi thọ công trình tới 30%.
6.3. Không bảo dưỡng bê tông đúng cách
Sau khi đổ móng, bê tông cần được giữ ẩm liên tục trong 7-10 ngày. Nếu để khô nứt sớm, bê tông sẽ không đạt đủ cường độ chịu nén, dẫn đến rỗ tổ ong, giảm khả năng chịu tải.
6.4. Không thi công đà kiềng đúng quy chuẩn
Đà kiềng là “khung liên kết” giữa các móng. Nếu bỏ qua hoặc làm sai cao độ, công trình dễ bị nứt tường tại vị trí giao nhau giữa tầng trệt và tường; giảm khả năng chống rung, chống lún khi có tải trọng lớn.
6.5. Thiếu giám sát kỹ thuật
Chỉ cần một lỗi nhỏ ở phần móng, toàn bộ công trình phía trên có thể bị ảnh hưởng. Vì vậy, chủ nhà nên chọn đơn vị có kỹ sư giám sát trực tiếp; yêu cầu nhật ký thi công chi tiết, ghi lại hình ảnh từng công đoạn; nghiệm thu có biên bản, chữ ký của kỹ sư phụ trách.
7. Báo giá thi công móng nhà
Chi phí thi công móng nhà phụ thuộc vào diện tích công trình; loại móng (đơn-băng-cọc-bè); đặc điểm nền đất và yêu cầu kỹ thuật.
Tại Nam Trường Thành, chúng tôi luôn khảo sát thực tế miễn phí và báo giá chi tiết minh bạch theo từng hạng mục, giúp chủ nhà chủ động tài chính và tránh phát sinh chi phí.
Kết Luận
Một ngôi nhà đẹp không thể đứng vững nếu móng yếu. Vì vậy, thi công móng đúng kỹ thuật chính là đầu tư cho sự an toàn và bền vững lâu dài.
Nếu bạn đang chuẩn bị xây nhà, hãy để Nam Trường Thành đồng hành cùng bạn. Tại đây, chúng tôi cam kết:
– Thi công đúng kỹ thuật, đúng tiến độ.
– Đội ngũ kỹ sư giám sát tận tâm.
– Vật liệu đạt chuẩn, minh bạch trong từng khâu.
Liên hệ ngay để được tư vấn và lên kế hoạch khởi công nhanh nhất.
CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ KIẾN TRÚC XÂY DỰNG NAM TRƯỜNG THÀNH
- Văn phòng: 381 – 383 Đường Số 1, Phường An Lạc, Bình Tân, TP. HCM
- Hotline/Zalo: 0819.288.288
- Website: www.namtruongthanh.com
- Facebook: https://www.facebook.com/NamTruongThanh.JSC/
- TikTok: www.tiktok.com/@namtruongthanhjsc
- YouTube: www.youtube.com/@namtruongthanhjsc
